{"id":12608,"date":"2016-05-12T17:40:00","date_gmt":"2016-05-12T14:40:00","guid":{"rendered":"https:\/\/dia.edu.az\/?p=12608"},"modified":"2021-03-16T17:41:35","modified_gmt":"2021-03-16T14:41:35","slug":"dovl%c9%99t-idar%c9%99cilik-akademiyasinda-must%c9%99qillik-dovrund%c9%99-ail%c9%99-siyas%c9%99tinin-formalasmasi-%c9%99n%c9%99n%c9%99l%c9%99r-perspektivl%c9%99r-movzusunda-elmi-p","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/legacy.dia.edu.az\/ru\/arxivl\u0259r\/12608","title":{"rendered":"D\u00f6vl\u0259t \u0130dar\u0259\u00e7ilik Akademiyas\u0131nda \u201cM\u00fcst\u0259qillik d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 ail\u0259 siyas\u0259tinin formala\u015fmas\u0131 &#8211; \u0259n\u0259n\u0259l\u0259r, perspektivl\u0259r\u201d m\u00f6vzusunda elmi-praktiki konfrans ke\u00e7irilib"},"content":{"rendered":"<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong>D\u00f6vl\u0259t \u0130dar\u0259\u00e7ilik Akademiyas\u0131nda \u201cM\u00fcst\u0259qillik d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 ail\u0259 siyas\u0259tinin formala\u015fmas\u0131 &#8211; \u0259n\u0259n\u0259l\u0259r, perspektivl\u0259r\u201d m\u00f6vzusunda elmi-praktiki konfrans ke\u00e7irilib<\/strong><br><em>May 12 , 2016 &#8211; 03:12<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti yan\u0131nda D\u00f6vl\u0259t \u0130dar\u0259\u00e7ilik Akademiyas\u0131nda 15 may &#8211; Beyn\u0259lxalq Ail\u0259 G\u00fcn\u00fc \u0259r\u0259f\u0259sind\u0259 \u201cM\u00fcst\u0259qillik d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 ail\u0259 siyas\u0259tinin formala\u015fmas\u0131 &#8211; \u0259n\u0259n\u0259l\u0259r, perspektivl\u0259r\u201d m\u00f6vzusunda elmi-praktiki konfrans ke\u00e7irilib.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u0259dbiri giri\u015f s\u00f6z\u00fc il\u0259 a\u00e7an D\u00f6vl\u0259t \u0130dar\u0259\u00e7ilik Akademiyas\u0131n\u0131n rektoru, akademik Urxan \u018fl\u0259kb\u0259rov konfrans\u0131n tarixi Az\u0259rbaycan ail\u0259si modelinin inki\u015faf tendensiyas\u0131 v\u0259 ail\u0259 \u0259n\u0259n\u0259l\u0259rinin qorunmas\u0131, milli-m\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259rl\u0259rimizin t\u0259bli\u011fi, g\u0259nc n\u0259sl\u0259 v\u0259t\u0259n, mill\u0259t\u0259 sevgi hissl\u0259rinin a\u015f\u0131lanmas\u0131, onlar\u0131n v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259rlik ruhunda t\u0259rbiy\u0259 edilm\u0259si m\u0259qs\u0259dil\u0259 t\u0259\u015fkil olundu\u011funu bildirib.<\/p>\n\n\n\n<p>Ail\u0259, Qad\u0131n, U\u015faq Probleml\u0259ri Komit\u0259sinin s\u0259dri Hicran H\u00fcseynova is\u0259 qeyd edib ki, Az\u0259rbaycan ail\u0259l\u0259ri m\u00f6hk\u0259mliyi v\u0259 ad\u0259t-\u0259n\u0259n\u0259l\u0259r\u0259 sadiqliyi il\u0259 h\u0259r zaman se\u00e7ilib. Lakin m\u00fcasir Az\u0259rbaycan ail\u0259si \u00f6z qurulu\u015funda \u0259vv\u0259lki \u0259n\u0259n\u0259vi ail\u0259l\u0259rd\u0259n \u0259h\u0259miyy\u0259tli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 f\u0259rql\u0259nir. Son ill\u0259r ail\u0259l\u0259r bir s\u0131ra probleml\u0259rl\u0259 qar\u015f\u0131la\u015f\u0131rlar. C\u0259miyy\u0259td\u0259 m\u0259i\u015f\u0259t zorak\u0131l\u0131\u011f\u0131, selektiv abortlar, erk\u0259n nikah v\u0259 t\u0259hsild\u0259n yay\u0131nma hallar\u0131, intiharlar, x\u00fcsusil\u0259 u\u015faq intiharlar\u0131n\u0131n say\u0131n\u0131n artmas\u0131 m\u00fc\u015fahid\u0259 olunmaqdad\u0131r. T\u0259k valideynli, t\u0259k u\u015faql\u0131 ail\u0259l\u0259rin say\u0131 art\u0131b. Son statistik hesablamalara g\u00f6r\u0259, haz\u0131rda Az\u0259rbaycanda 2 milyon 62 min 30 ail\u0259 var. Komit\u0259 s\u0259dri onu da qeyd edib ki, \u201cAz\u0259rbaycan 2020: g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 bax\u0131\u015f\u201d \u0130nki\u015faf Konsepsiyas\u0131 \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 \u201cAz\u0259rbaycan ail\u0259si Strategiyas\u0131\u201d haz\u0131rlan\u0131r. S\u0259n\u0259dd\u0259 ail\u0259 institutunun m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirilm\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 sosial, s\u0259hiyy\u0259, psixoloji, h\u00fcquqi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri \u00f6z\u00fcnd\u0259 \u0259ks etdir\u0259n t\u0259klifl\u0259r haz\u0131rlan\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p>Milli M\u0259clisin s\u0259dr m\u00fcavini Bahar Muradova bildirib ki, bu g\u00fcn Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259ti t\u0259r\u0259find\u0259n &#8211; h\u0259m parlament, h\u0259m d\u0259 h\u00f6kum\u0259t s\u0259viyy\u0259sind\u0259 ail\u0259 prosesl\u0259rini t\u0259nziml\u0259y\u0259n qanunlar m\u00f6vcuddur. Ail\u0259 d\u0259y\u0259rl\u0259rinin qorunmas\u0131na bu qanunlar \u00f6z t\u00f6hf\u0259sini verir. \u201cBiz ail\u0259 institutunu qorumal\u0131y\u0131q. C\u0259miyy\u0259tin m\u00fcvafiq t\u0259b\u0259q\u0259l\u0259rinin birg\u0259 s\u0259yl\u0259ri n\u0259tic\u0259sind\u0259 bu sah\u0259d\u0259ki probleml\u0259ri aradan qald\u0131ra bil\u0259rik. Eyni zamanda, biz \u00e7al\u0131\u015fmal\u0131y\u0131q ki, u\u011furlar\u0131n qazan\u0131lmas\u0131nda Az\u0259rbaycan ail\u0259l\u0259rinin yax\u0131ndan i\u015ftirak\u0131n\u0131 t\u0259min ed\u0259k. Biz ham\u0131m\u0131z ail\u0259nin h\u0259r bir insan\u0131n, c\u0259miyy\u0259tin v\u0259 \u00f6lk\u0259nin h\u0259yat\u0131nda nec\u0259 m\u00fch\u00fcm \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilirik. M\u0259hz ail\u0259 h\u0259r bir insan \u00fc\u00e7\u00fcn sevgi v\u0259 dayaq m\u0259nb\u0259yidir. Ail\u0259d\u0259 \u0259xlaq, m\u0259n\u0259viyyat v\u0259 v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259rliyin \u0259saslar\u0131 qoyulur. Sa\u011flam, m\u00f6hk\u0259m ail\u0259 &#8211; h\u0259r bir c\u0259miyy\u0259tin \u00e7i\u00e7\u0259kl\u0259nm\u0259sinin qarant\u0131d\u0131r. Ail\u0259 m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri insan h\u0259yat\u0131n\u0131n m\u00fch\u00fcm aspektl\u0259rind\u0259n birini t\u0259\u015fkil edir\u201d, &#8211; dey\u0259 B.Muradova bildirib.<\/p>\n\n\n\n<p>Milli M\u0259clisin s\u0259dr m\u00fcavini qeyd edib ki, Az\u0259rbaycan ail\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259tinin z\u0259ngin n\u00fcmun\u0259l\u0259ri il\u0259 d\u00fcnyada tan\u0131nan \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259ndir. Ya\u015fl\u0131lara, qad\u0131nlara, analara v\u0259 u\u015faqlara qay\u011f\u0131 &#8211; bizim xalq\u0131n \u0259n g\u00f6z\u0259l x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259rind\u0259ndir. Ail\u0259, qad\u0131n v\u0259 u\u015faq sah\u0259sind\u0259 aktiv v\u0259 h\u0259rt\u0259r\u0259fli d\u00f6vl\u0259t siyas\u0259ti ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259 gender b\u0259rab\u0259rliyi v\u0259 ail\u0259 siyas\u0259tind\u0259 sosial m\u0259suliyy\u0259tin milli mexanizml\u0259rinin \u0259sas\u0131n\u0131 qoymu\u015f \u00fcmummilli lider Heyd\u0259r \u018fliyevin ad\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>B.Muradova diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131b ki, Az\u0259rbaycan\u0131n m\u00fcasirl\u0259\u015fdirilm\u0259si v\u0259 s\u00fcr\u0259tli inki\u015faf\u0131na istiqam\u0259tl\u0259nmi\u015f d\u00f6vl\u0259t siyas\u0259ti ail\u0259 maraqlar\u0131n\u0131 n\u0259z\u0259r\u0259 almadan he\u00e7 vaxt realla\u015fa bilm\u0259zdi. D\u00fcnya d\u0259yi\u015fir v\u0259 onun ilk bax\u0131\u015fdan \u0259b\u0259di g\u00f6r\u00fcn\u0259n d\u0259y\u0259rl\u0259ri transformasiyaya u\u011fray\u0131r. Haz\u0131rda Q\u0259rb d\u00fcnyas\u0131nda d\u0259rin ail\u0259 b\u00f6hran\u0131 ya\u015fan\u0131r. Klassik, \u0259n\u0259n\u0259vi ail\u0259 arxa plana at\u0131l\u0131r. O deyib ki, Az\u0259rbaycan ail\u0259nin qorunmas\u0131 v\u0259 milli \u0259n\u0259n\u0259l\u0259rin saxlanmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn geni\u015f spektrd\u0259 ehtiyatlara malikdir. Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131nda ail\u0259, ana, ata v\u0259 u\u015faqlar\u0131n d\u00f6vl\u0259t d\u0259st\u0259yi tam t\u0259min olunur. M\u00fcasir ail\u0259 probleml\u0259ri m\u00fcxt\u0259lif \u015fax\u0259liliyi il\u0259 se\u00e7ilir. Odur ki, ail\u0259 institutuna dayaq m\u0259qs\u0259dil\u0259 b\u00fct\u00fcn resurslar\u0131nda istifad\u0259 olunmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>D\u00fcnyada ged\u0259n qloballa\u015fma prosesinin \u00f6lk\u0259mizd\u0259n d\u0259 yan ke\u00e7m\u0259diyini s\u00f6yl\u0259y\u0259n Milli Televiziya v\u0259 Radio \u015euras\u0131n\u0131n s\u0259dr m\u00fcavini Sona V\u0259liyeva deyib: \u201dBiz \u00fcmumb\u0259\u015f\u0259ri d\u0259y\u0259rl\u0259ri b\u00f6l\u00fc\u015f\u00fcr\u00fck, ancaq bizim \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259sas d\u0259y\u0259rl\u0259r Az\u0259rbaycan\u0131n milli d\u0259y\u0259rl\u0259ridir. Bu bax\u0131mdan \u0259g\u0259r tarix\u0259 d\u0259 n\u0259z\u0259r salsaq, g\u00f6r\u0259rik ki, xalq\u0131m\u0131z\u0131n ya\u015famas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn, \u00f6z m\u0259nliyini, q\u00fcrurunu qorumas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn ail\u0259 d\u0259y\u0259rl\u0259ri, milli d\u0259y\u0259rl\u0259r \u0259v\u0259zolunmaz rol oynay\u0131b. Ail\u0259 d\u0259y\u0259rl\u0259rinin sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131 son n\u0259tic\u0259d\u0259 b\u00fct\u00f6vl\u00fckd\u0259 c\u0259miyy\u0259tin d\u0259 sa\u011flam d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259y\u0259 malik olmas\u0131 dem\u0259kdir. Art\u0131q ail\u0259 d\u0259y\u0259rl\u0259rinin qorunub saxlanmas\u0131 t\u0259k bir ail\u0259, yaxud bir n\u0259slin borcu olmaqdan daha \u00e7ox \u00fcmumilikd\u0259 c\u0259miyy\u0259tin v\u0259zif\u0259sin\u0259 \u00e7evrilib. Bu v\u0259zif\u0259nin d\u00fczg\u00fcn d\u0259rki v\u0259 keyfiyy\u0259tli yerin\u0259 yetirilm\u0259si is\u0259 x\u00fcsusil\u0259 k\u00fctl\u0259vi informasiya vasit\u0259l\u0259rinin s\u00f6z\u00fcged\u0259n prosesd\u0259ki rolundan as\u0131l\u0131d\u0131r. \u201cAil\u0259nin d\u0259y\u0259rl\u0259rinin insana a\u015f\u0131lanmas\u0131 prosesin\u0259 onun h\u0259yat\u0131 qavrama\u011fa ba\u015flamas\u0131 an\u0131ndan start verilir. El\u0259 K\u0130V-l\u0259rin \u015f\u0259xsiyy\u0259tin formala\u015fmas\u0131 prosesind\u0259 rolu da insan\u0131n ki\u00e7ik ya\u015flar\u0131ndan ba\u015flay\u0131r. M\u0259s\u0259l\u0259n, bu g\u00fcn cizgi filmin\u0259 baxmayan hans\u0131sa u\u015fa\u011f\u0131n oldu\u011funu t\u0259s\u0259vv\u00fcr etm\u0259k bel\u0259 \u00e7\u0259tindir. Burada K\u0130V-l\u0259rin \u0259sas v\u0259zif\u0259si ail\u0259 d\u0259y\u0259rl\u0259rin\u0259 zidd olmayan \u015f\u0259kild\u0259 t\u0259rbiy\u0259edici funksiya se\u00e7m\u0259kdir. Ail\u0259 d\u0259y\u0259rl\u0259rinin qorunub saxlanmas\u0131 K\u0130V-l\u0259rd\u0259n birba\u015fa as\u0131l\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259ndir\u201d, -dey\u0259 S.V\u0259liyeva bildirib.<\/p>\n\n\n\n<p>Az\u0259rbaycan\u0131n \u0130nsan H\u00fcquqlar\u0131 \u00fczr\u0259 M\u00fcv\u0259kkili (ombudsman) Elmira S\u00fcleymanova \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131nda Az\u0259rbaycanda ail\u0259 institutunun daim t\u0259kmill\u0259\u015fdirildiyini diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p>Milli M\u0259clisin ail\u0259, qad\u0131n v\u0259 u\u015faq m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri komit\u0259sinin s\u0259dri Aqiy\u0259 Nax\u00e7\u0131vanl\u0131 is\u0259 Az\u0259rbaycan ail\u0259sinin d\u00f6vl\u0259tin qay\u011f\u0131s\u0131 il\u0259 tam \u0259hat\u0259 oldu\u011funu qeyd edib. Bildirib ki, \u015f\u0259xsiyy\u0259tin formala\u015fmas\u0131nda sosial m\u00fchit b\u00f6y\u00fck rol oynay\u0131r. Lakin bu prosesd\u0259 ail\u0259nin rolu h\u0259lledicidir.<\/p>\n\n\n\n<p>Ail\u0259, Qad\u0131n v\u0259 U\u015faq Komit\u0259sinin v\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti yan\u0131nda D\u00f6vl\u0259t \u0130dar\u0259\u00e7ilik Akademiyas\u0131n\u0131n birg\u0259 t\u0259\u015fkilat\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 ke\u00e7iril\u0259n konfrans\u0131n sonunda \u201cAz\u0259rbaycan ail\u0259si\u201d adl\u0131 kitab t\u0259qdim olunub.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-container-2 wp-block-gallery-1 wp-block-gallery columns-2 is-cropped\"><ul class=\"blocks-gallery-grid\"><li class=\"blocks-gallery-item\"><figure><img width=\"640\" height=\"424\" src=\"https:\/\/dia.edu.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/qadin.jpg\" alt=\"\" data-id=\"12609\" data-full-url=\"https:\/\/dia.edu.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/qadin.jpg\" data-link=\"https:\/\/dia.edu.az\/?attachment_id=12609\" class=\"wp-image-12609\" srcset=\"https:\/\/legacy.dia.edu.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/qadin.jpg 640w, https:\/\/legacy.dia.edu.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/qadin-300x199.jpg 300w, https:\/\/legacy.dia.edu.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/qadin-16x12.jpg 16w, https:\/\/legacy.dia.edu.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/qadin-150x100.jpg 150w, https:\/\/legacy.dia.edu.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/qadin-300x199@2x.jpg 600w\" sizes=\"(max-width: 640px) 100vw, 640px\" \/><\/figure><\/li><li class=\"blocks-gallery-item\"><figure><img width=\"640\" height=\"424\" src=\"https:\/\/dia.edu.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/qadin1.jpg\" alt=\"\" data-id=\"12610\" data-full-url=\"https:\/\/dia.edu.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/qadin1.jpg\" data-link=\"https:\/\/dia.edu.az\/?attachment_id=12610\" class=\"wp-image-12610\" srcset=\"https:\/\/legacy.dia.edu.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/qadin1.jpg 640w, https:\/\/legacy.dia.edu.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/qadin1-300x199.jpg 300w, https:\/\/legacy.dia.edu.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/qadin1-16x12.jpg 16w, https:\/\/legacy.dia.edu.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/qadin1-150x100.jpg 150w, https:\/\/legacy.dia.edu.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/qadin1-300x199@2x.jpg 600w\" sizes=\"(max-width: 640px) 100vw, 640px\" \/><\/figure><\/li><\/ul><\/figure>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>D\u00f6vl\u0259t \u0130dar\u0259\u00e7ilik Akademiyas\u0131nda \u201cM\u00fcst\u0259qillik d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 ail\u0259 siyas\u0259tinin formala\u015fmas\u0131 &#8211; \u0259n\u0259n\u0259l\u0259r, perspektivl\u0259r\u201d m\u00f6vzusunda elmi-praktiki konfrans ke\u00e7irilibMay 12 , 2016 &#8211; 03:12 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti yan\u0131nda D\u00f6vl\u0259t \u0130dar\u0259\u00e7ilik Akademiyas\u0131nda 15 may &#8211; Beyn\u0259lxalq Ail\u0259 G\u00fcn\u00fc \u0259r\u0259f\u0259sind\u0259 \u201cM\u00fcst\u0259qillik d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 ail\u0259 siyas\u0259tinin formala\u015fmas\u0131 &#8211; \u0259n\u0259n\u0259l\u0259r, perspektivl\u0259r\u201d m\u00f6vzusunda elmi-praktiki konfrans ke\u00e7irilib. T\u0259dbiri giri\u015f s\u00f6z\u00fc il\u0259 a\u00e7an D\u00f6vl\u0259t \u0130dar\u0259\u00e7ilik Akademiyas\u0131n\u0131n rektoru, [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":2,"featured_media":12610,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[137],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/legacy.dia.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12608"}],"collection":[{"href":"https:\/\/legacy.dia.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/legacy.dia.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/legacy.dia.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/legacy.dia.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12608"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/legacy.dia.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12608\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/legacy.dia.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12610"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/legacy.dia.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12608"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/legacy.dia.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12608"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/legacy.dia.edu.az\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12608"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}